Solliciteren tijdens het 2e spoor
Je bent ziek, je bent nog niet de oude, en toch verwacht iedereen dat je gaat solliciteren. Dat voelt tegenstrijdig. Er zit wel een logica achter, en die logica raakt jouw uitkering. Hieronder lees je wat er van je wordt verwacht, wat je over je ziekte moet vertellen, en hoe je een zoekgebied kiest dat klopt met wat je aankunt.
Door Nella Vegter, 25 jaar HR, voormalig Hoofd HR ·
Solliciteren hoort bij het 2e spoor, ook als je nog niet fit bent. Bij de WIA-aanvraag toetst UWV of jij en je werkgever genoeg hebben gedaan om je weer aan het werk te krijgen. Deed jij zelf te weinig, dan kan je uitkering later ingaan of lager uitvallen. Wat je aankunt, stelt de bedrijfsarts vast.
Bron: UWV
Waarom moet je solliciteren als je nog ziek bent?
De afspraak
Het plan van aanpak
Daarin leg je met je werkgever vast wat jullie doen aan de re-integratie. UWV noemt vijf dingen die van jou worden verwacht: je volgt de regels bij ziekte, je accepteert passend werk, je komt de afspraken uit het plan na, je gaat naar de bedrijfsarts, en je doet zelf voorstellen voor ander werk. Of je moet solliciteren, en waarvoor, staat in dat plan.
De toets
Wat UWV later beoordeelt
Bij de WIA-aanvraag kijkt UWV eerst naar het re-integratieverslag. Heeft je werkgever te weinig gedaan, dan moet die je loon maximaal een jaar langer doorbetalen. Maar UWV kijkt ook naar jou. Deed jij zelf onvoldoende, dan begint je uitkering mogelijk later of valt hij lager uit.
De reden erachter
Waarom het jou aangaat
Solliciteren tijdens ziekte is geen strafwerk. Loopt je dienstverband na twee jaar af, dan is de vraag niet of je fit bent, maar of je ergens terechtkunt. Wie pas begint als de beslissing er ligt, begint met lege handen.
Wat vertel je over je ziekte bij een sollicitatie?
De vraag komt vrijwel altijd: waarom ga je weg bij je huidige werkgever? Daar hoef je geen ziektegeschiedenis op los te laten. Eén feitelijke zin volstaat. Bijvoorbeeld: mijn werkgever en ik hebben binnen het bedrijf geen passende functie gevonden, dus zoek ik daarbuiten. Daarna ga je door naar het werk zelf.
Wat een werkgever niet mag vragen. Vragen over je gezondheid of over je ziekteverzuim bij je vorige werkgever zijn niet toegestaan. Gezondheidsvragen mogen alleen bij een aanstellingskeuring, en die is er alleen als de functie bijzondere medische eisen stelt. Staat zo'n keuring niet in de vacature, dan komt hij er ook niet.
Wat jij wel moet melden. Kunnen je klachten problemen geven in het werk, dan meld je dat zelf. Dat is iets anders dan je diagnose prijsgeven. Je hoeft niet te vertellen welke ziekte je hebt of hebt gehad. Wel dat je bijvoorbeeld geen nachtdiensten kunt draaien, of niet een hele dag achter elkaar aan een bureau kunt werken. Vragen over concrete taken mag een werkgever namelijk wél stellen.
Het gat in je cv. Benoem dat zelf, en kort. Je bent een periode uitgevallen, je bouwt je uren nu weer op, en het werk dat je zoekt past bij wat je aankunt. Meer is het niet. Verhul je die periode, dan wordt hij in het gesprek groter dan hij is. Kies ook je moment. Een eerste gesprek gaat over het werk, een tweede over de voorwaarden.
Veel mensen bouwen een verhaal dat de ziekte helemaal wegpoetst. Dat werkt zelden. Je moet het maandenlang volhouden, in elk gesprek opnieuw. Het maakt je onzeker op precies het moment dat je overtuigend wilt zijn. Een verhaal dat je zelf niet gelooft, hoort de ander ook. Kies een versie die klopt en die kort is. Wát je vertelt bepaal je zelf, maar het moet waar zijn.
Vermoed je dat een afwijzing met je ziekte te maken heeft, dan is dat een juridische kwestie en geen coachvraag. Leg het voor aan het Juridisch Loket, je vakbond of je rechtsbijstandsverzekeraar. Ik ben coach, geen jurist.
Wat is een realistisch zoekgebied?
UWV omschrijft passend werk vrij precies. Het sluit zoveel mogelijk aan bij je eerdere werk. Je moet het met je ziekte kunnen doen. Het heeft hetzelfde aantal uren als je oude functie. En de reistijd is maximaal twee uur per dag. Na een half jaar ziekte kan ook werk op een lager niveau passend zijn. Meer over die grenzen lees je in wat re-integratie 2e spoor precies is.
Die criteria zijn een kader, geen zoekopdracht. In de praktijk botsen ze met wat je aankunt. Werk je nog geen volledige week, dan is hetzelfde aantal uren een papieren eis. Wat je werkelijk aankunt, stelt de bedrijfsarts vast. Dat oordeel is je startpunt, niet het aantal uren in je oude contract.
Reken de reis mee als werk. Twee uur reistijd klinkt ruim. Bij beperkte belastbaarheid is het dat niet. Wie twee uur reist, is voor de werkdag begint al een deel van zijn dag kwijt. Voor veel mensen krimpt het zoekgebied daardoor tot Amsterdam en omgeving. Dat is geen zwakte, maar een keuze die standhoudt.
Zoek op taken, niet op functietitels. Eén titel sluit vacatures uit die je prima had gekund. Schrijf op welke taken je aankunt, in welk tempo en met welke onderbrekingen. Zoek daar vacatures bij. Dat levert meer op dan één functienaam in een zoekbalk.
Kies vervolgens werk dat je op een matige dag ook redt. Solliciteer je op wat je alleen op je beste dag aankunt, dan val je in het nieuwe werk opnieuw uit. Dat is van alle uitkomsten de duurste, en voor jou de zwaarste. Bij een burn-out speelt dat het sterkst.
Solliciteren is bovendien meer dan reageren op vacatures. Een gesprek met een oud-collega of een branchegenoot kost je minder dan een brief en levert vaak meer informatie op. Zet die gesprekken ook in je overzicht, want het zijn re-integratie-inspanningen. Kun je door je klachten maar een paar contacten per week aan, kies dan gesprekken boven brieven.
Houd je werkgever aangesloten. Het 2e spoor is een gezamenlijke verplichting, en jouw sollicitaties horen in het dossier dat je werkgever bij UWV indient. Deel dus wat je doet, ook als het niets oplevert. Loopt het traject vast en komen jullie er samen niet uit, dan kun je een deskundigenoordeel aanvragen bij UWV.
Hoeveel je moet solliciteren, ligt niet landelijk vast. UWV noemt op zijn pagina's over solliciteren tijdens re-integratie geen aantal. Wat er van jou wordt verwacht, staat in je plan van aanpak. Is dat vaag geformuleerd, laat het dan aanscherpen. Vage afspraken zijn achteraf lastig te verantwoorden, voor jou en voor je werkgever.
Korte antwoorden op veelgestelde vragen
- Hoeveel sollicitaties moet ik per week doen?
- Dat ligt niet landelijk vast, en UWV noemt op zijn pagina's over solliciteren tijdens re-integratie geen aantal. Wat er van jou wordt verwacht, spreek je af in het plan van aanpak met je werkgever. Houd dat aantal reëel: een afspraak die je door je klachten niet volhoudt, geeft later meer discussie dan een lager aantal dat je wel haalt. Leg vast wat je doet, ook de sollicitaties waar niets uit komt.
- Moet ik in mijn brief vermelden dat ik in een 2e spoor traject zit?
- Nee. Je hoeft niet te vertellen welke ziekte je hebt of hebt gehad, en een 2e spoor traject verraadt precies dat. Wel moet je melden als je klachten problemen kunnen geven in het werk. Dat hoort in een gesprek thuis, niet in een brief. Kies zelf het moment en maak het concreet: wat kun je wel, en onder welke voorwaarden?
- Tellen sollicitaties mee als ik nergens een reactie op krijg?
- Ja. UWV kijkt of er genoeg is gedaan om je weer aan het werk te krijgen, niet of je bent aangenomen. Afwijzingen en uitblijvende reacties horen bij solliciteren. Leg wel vast waar je hebt gesolliciteerd, wanneer, en wat eruit kwam. Zonder dat overzicht is achteraf moeilijk aan te tonen wat je hebt gedaan, en daar gaat het bij de WIA-aanvraag precies over.
- Wat als ik word aangenomen terwijl ik nog niet volledig kan werken?
- Dat komt vaker voor dan mensen denken en het hoeft geen probleem te zijn. Je begint dan in deeltijd of met aangepaste taken en je bouwt op. Zet die afspraken op papier voordat je tekent. Bespreek vooraf met je werkgever en de bedrijfsarts hoe je huidige dienstverband afloopt. Laat je bij de juridische kant daarvan bijstaan door het Juridisch Loket, je vakbond of je rechtsbijstandsverzekeraar.
Bronnen
- UWV, Samen werken aan re-integratie, wat er van de werknemer wordt verwacht en het inhouden van loon bij niet meewerken
- UWV, Re-integreren in ander werk, spoor 1 en 2, de criteria voor passend werk, de reistijd en het niveau na een half jaar ziekte
- UWV, Solliciteren tijdens re-integratie, dat je niet hoeft te vertellen welke ziekte je hebt of hebt gehad
- UWV, WIA-beoordeling, de toets op het re-integratieverslag en het gevolg als je zelf te weinig hebt gedaan
- Rijksoverheid, Welke vragen mogen niet gesteld worden tijdens een sollicitatiegesprek?, het verbod op gezondheidsvragen, de aanstellingskeuring en je eigen meldplicht
Wet- en regelgeving verandert. Staat er iets dat niet meer klopt? Laat het me weten, dan pas ik het aan.
Meer over dit onderwerp
Re-integratie 2e spoor
Persoonlijke begeleiding naar passend werk bij een andere werkgever, zorgvuldig binnen de termijnen van de Wet verbetering Poortwachter.
Lees verder →Wat is passend werk bij ziekte?
Het begrip waar in het 2e spoor de meeste conflicten over gaan. Wat passend werk betekent, waarom de norm opschuift naarmate het verzuim langer duurt, en wat je doet bij onenigheid.
Lees verder →De WIA-beoordeling na twee jaar ziekte
Na 104 weken beoordeelt UWV hoeveel je nog kunt verdienen. Wie er kijkt, welke drie uitkomsten er zijn, en wat je in de laatste maanden nog kunt doen.
Lees verder →
Geschreven door Nella Vegter
Coach voor re-integratie 2e spoor, outplacement en loopbaancoaching in Amsterdam en omgeving. Daarvoor 25 jaar HR, waarvan de laatste jaren als Hoofd HR in het hoger onderwijs. Ik ken dus allebei de kanten van de tafel.
Solliciteren terwijl je nog niet fit bent?
Gratis telefonisch kennismaken. We kijken wat er nu haalbaar is, binnen de grenzen die de bedrijfsarts heeft vastgesteld.